Rozemarijn is een populair keukenkruid uit het Middellandse Zeegebied en vers lijkt het altijd lekkerder te smaken. Gelukkig is het vermeerderen van rozemarijn uit stengelstekken ongelooflijk eenvoudig. Het duurt maar een paar minuten om het op gang te krijgen, en met een beetje geduld heb je prachtige rozemarijnplanten die je voorzien van verse rozemarijn, klaar voor alles, van braadstukken tot cocktails.
Ik woon in zone 6b, wat betekent dat rozemarijn voor mij, en een flink aantal andere tuiniers, een jaarlijks terugkerende plant is. Ik werd het beu om elk jaar een nieuwe rozemarijnplant te kopen, dus probeerde ik hem in een grote pot te kweken en hem in de herfst naar binnen te brengen. Maar ik had nooit ruimte voor een zonminnende plant in een enorme keramieken pot.
Ik bewaar mijn rozemarijn in de zomer nog steeds in een grote pot buiten, maar ik neem ook elk jaar stekjes om binnen te kweken. Zo heb ik nieuwe planten klaar staan voor het volgende seizoen. Gelukkig is het eenvoudig genoeg om te doen en kan ik de hele winter verschillende kleinere planten kweken.
Dit zorgt er niet alleen voor dat ik tijdens al mijn kookwerk verse rozemarijn binnen heb terwijl de sneeuw vliegt, maar dan, in de lente, zijn die nieuwe planten klaar om buiten in mijn rozemarijnpot te worden getransplanteerd. En in de herfst, als mijn rozemarijn enorm groot is, neem ik nieuwe stekken om binnenshuis mee te beginnen, en de cyclus gaat verder.
En het houdt me in de rozemarijn, wat belangrijk is als je graag hartige braadstukken en stoofschotels maakt en ouderwetse vijgen drinkt met een takje rozemarijn om de winterkou te verdrijven.
Laten we dus samen wat rozemarijn vermeerderen. Je hebt een scherpe, schone schaar of snoeischaar, potten of potten nodig om de stengels in te wortelen, een substraat (daarover zo meteen meer) en wortelhormoonpoeder.
Heb je absoluut wortelhormoonpoeder nodig? Het korte antwoord is nee; Ik heb echter ontdekt dat het “gemakkelijke” bij het rooten van rozemarijnstekken voortkomt uit het gebruik van wortelhormonen. Je kunt stengelstekken zonder wortel rooten, maar je stekken zijn gevoeliger voor rotting voordat ze wortels uitstoten. Wortelhormoonpoeder kost slechts een paar dollar, en met een klein potje kun je tientallen jaren doen. Ik denk dat het de moeite waard is, omdat het een enorm verschil maakt in je succespercentage. (Dit is het merk dat ik gebruik.)
Mijn go-to voor het rooten van iets is altijd pure kokosnootkokos. Potgrond is te zwaar en werkt rot in de hand. Kokosnootkokos is licht, luchtig en houdt voldoende vocht vast om het rooten te bevorderen, maar niet zozeer om de stengel doordrenkt te houden.
Het is goedkoop, gemakkelijk te vinden en het beste van alles is dat het, in tegenstelling tot die monsterzakken met potgrond, de vorm heeft van een baksteen, zodat het heel weinig ruimte in beslag neemt totdat je klaar bent om het te gebruiken. Sterker nog, het is een van de vijf substraten die ik altijd bij de hand heb voor het op maat mengen van alle potgronden die ik gebruik, van zaadstarter tot potgrond voor Afrikaans viooltje.
Hier is iets interessants. Als u uw rozemarijnstekken bewortelt in zware en drassige grond, zullen uw stengels gaan rotten, maar u kan wortel uw stekken in water. Waarom? Omdat in de grond lucht de kans heeft om binnen te dringen, en dat is wat het rotten op gang brengt, terwijl er geen lucht is als de stengel in direct water wordt ondergedompeld.
Moet ik stengelstekken in water vermeerderen? Nee. In mijn tientallen jaren ervaring heb ik altijd meer succes gehad door direct in een bodemsubstraat te wortelen. Ik krijg sneller wortels en het is gemakkelijker voor de plant als je hem in een permanent huis oppot.
Maak een paar potten klaar door er vooraf bevochtigde kokosnootkokos (of een goed doorlatend grondsubstraat naar keuze) in te doen. Je wilt dat de kokosnootkokos vochtig is, maar niet druipt. Zet ze voorlopig opzij.
Het maakt niet echt uit waar je je stekken vandaan haalt, of het nu de rozemarijnplant van een vriend is of een van die handige kleine levende plantjes uit de supermarkt. (Daar kwam mijn oorspronkelijke rozemarijnplant vandaan. Ja! Je kunt ze in leven houden en kruiden uit de supermarkt laten groeien tot bloeiende, gezonde planten. Zo doe je het.) Je moet op een paar dingen letten bij het kiezen van de stukken die je wilt snijden.
Als je stekken neemt van een plant die buiten groeit, is de lente tot de vroege zomer de beste tijd om dit te doen.
Geen vlekken of verkleuringen op de bladeren of stengels. Een stekje van een ongezonde plant zal hoogstwaarschijnlijk rotten en afsterven in plaats van wortelen en groeien.
Vervolgens wil je dat de stengels enigszins stevig zijn en hun buitenste cambium harder beginnen te worden. Je wilt geen oude, taaie, houtachtige delen, omdat deze moeilijk te rooten zijn. Maar aan de andere kant wil je ook geen gloednieuwe, zachte groei, omdat deze de neiging heeft gemakkelijker te rotten. (Voor de duidelijkheid:je kunt zachte stekken rooten; het is alleen moeilijker om dit met succes te doen.)
Idealiter wil je dat de onderste centimeter van de stek een dikker cambium heeft dat er net een beetje houtachtig uit begint te zien, maar dat plaats maakt voor zachtere, nieuwere groei naar de bovenkant toe.
Gebruik altijd een zeer scherpe, gereinigde snoeischaar of schaar. Veeg de messen af met een beetje ontsmettingsalcohol. Scherpe messen zorgen voor een schonere snede, wat leidt tot snellere genezing en beworteling.
Knip je stekje af zodat het tussen de 10 en 15 centimeter lang is. Pel de bladeren voorzichtig van de onderste helft van de stengel. Vergeet ze niet te bewaren om er iets lekkers van te maken.
Het is prima als de bladeren een klein stukje van de stengel loslaten. In feite is dit een goede zaak, omdat het een snellere beworteling bevordert. Pas wel op dat de stengel niet helemaal wordt gescheurd.
Doop nu je stengel in een beetje wortelhormoon en duw het stekje in de voorbereide kokosnootkokos. Druk de kokosnootkokos rond de stengel en zorg ervoor dat de onderste bladeren van de bovenkant van de stek de kokosnoot niet raken.
Je moet de grond vochtig en vochtig houden. Om dat te doen, wil je je stekje bedekken. U kunt een boterhamzakje, plasticfolie of iets dergelijks gebruiken. Ik heb deze prachtige vochtigheidskoepels gevonden die in potten van 10 cm passen, en ze zijn geweldig! Ik gebruik ze voor het kweken van Afrikaanse viooltjes uit bladstekken, en ik gebruik ze elk jaar bij het starten van zaailingen. Ze zijn gewoon superhandig. Ze hebben ook van die kleine ventilatieopeningen aan de bovenkant.
Zijn ze nodig voor succesvolle stengelstekken? Nee. Maar ze helpen zeker.
O! Vergeet niet uw stekken te labelen. Rozemarijn is een vrij voor de hand liggende plant, maar je weet maar nooit. Plaats uw stekken op een warme plek waar ze voldoende helder, indirect licht ontvangen.
Nu komt het moeilijkste deel:wachten. Weersta de drang om je plant te controleren door er elke week aan te trekken. Kijk er af en toe even naar en zorg ervoor dat de grond vochtig blijft. Houd de bladeren in de gaten. Als ze beginnen te groeien, weet je dat je wortels hebt. En ja, als het moet, kun je controleren door lichtjes aan de stuurpen te trekken om te zien of er weerstand is, maar doe dit niet vaak.
Afhankelijk van de omstandigheden kan het vier tot acht weken duren voordat je stekken beginnen te wortelen. Geduld is dus een must.
Zodra je stekje goed wortel heeft geschoten en weer is gaan groeien, kun je hem oppotten in een meer permanente omgeving, of dat nu een pot is of je tuin. Bedenk wel dat rozemarijn niet van natte voeten houdt. Gebruik een snel doorlatende potgrond of plant deze in zandgrond.
Houd ook de luchtvochtigheid in de gaten. Als je schimmel opmerkt of als de bladeren beginnen te rotten, heb je te veel vocht, dus zorg voor een ventilatieopening door je plastic zakje of wat je ook gebruikt los te maken.
Ik kweek rozemarijn elke zomer altijd in een grote keramische pot in plaats van direct in de grond. Rozemarijn is een mediterraan kruid, wat betekent dat het graag de hele dag in de zon bakt en een hekel heeft aan natte voeten.
Het leek alsof mijn rozemarijn elke zomer lang voordat het groeiseizoen voorbij was, zou sterven als gevolg van slecht getimed regenachtig weer. Ik werd eindelijk slim en begon het in een pot te kweken. Op die manier kan ik hem naar het terras en uit de regen verplaatsen als er bijzonder lange regenachtige dagen zijn.
Wie wil er nu rozemarijn-geroosterde aardappelen?
Sluit u aan bij de ruim 50.000 tuiniers die tijdig tuiniertutorials, tips en taken rechtstreeks in hun inbox ontvangen.